Dùng đình, miếu làm điểm bỏ phiếu
Ngày 14/2, tức 27 Âm lịch, trong khi mọi người đã nghỉ Tết, chị Nguyễn Phạm Xuân Thảo, chuyên viên Phòng Văn hóa – Xã hội phường Hội An, tay cầm cuốn sổ góp ý danh sách cử tri của Ủy ban bầu cử, vừa dò từng dòng tên vừa cẩn thận cập nhật những thông tin sai sót, còn thiếu. Những ô trống về ngày sinh, địa chỉ thường trú, hay ghi chú "đi nước ngoài dài hạn" được chị đánh dấu bằng bút đỏ.
"Danh sách cử tri thay đổi mỗi ngày. Nếu không rà soát kỹ, đến sát ngày bầu cử rất dễ phát sinh khiếu nại", chị Thảo nói, mắt vẫn không rời bảng biểu dày đặc con số.
Chị Nguyễn Phạm Xuân Thảo cập nhật thông tin sai sót trong danh sách cử tri, chuẩn bị cho kỳ bầu cử nhiệm kỳ 2026–2031.
Tại phường Hội An, thành phố Đà Nẵng, công tác chuẩn bị cho cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 đang bước vào giai đoạn gấp rút. Từ khâu lập danh sách cử tri, hoàn thiện tiểu sử ứng cử viên đến bố trí điểm bỏ phiếu, mọi phần việc đều được tính theo từng ngày.
Trong khi đó, ông Trần Thanh Hải, Trưởng phòng Văn hóa – Xã hội phường Hội An, cho biết địa phương đã hoàn tất hiệp thương vòng ba và có danh sách liên danh đầy đủ 31 người ứng cử đại biểu HĐND phường nhiệm kỳ mới.
"Công tác chuẩn bị danh sách và tiểu sử ứng cử viên sẽ có tài liệu chuyển về, nhưng thông thường địa phương phải chủ động chuẩn bị liên danh và tiểu sử tóm tắt của từng ứng cử viên. Việc in ấn phải hoàn thành trước ngày 9 để kịp niêm yết và phát cho cử tri nghiên cứu", ông Hải nói.
Đền, miếu được trưng dụng làm điểm bỏ phiếu, phù hợp đặc thù phố cổ chật hẹp của Hội An.
Phường Hội An có 18 khu vực bỏ phiếu với tổng số 26.116 cử tri được lập danh sách, trong đó 26.065 người bầu đủ ba cấp. Bốn điểm bỏ phiếu được đặt tại các đình, miếu gồm đình Xuân Lâm, đình Cẩm Phô, miếu Hy Hoà và đình ông Voi.
Theo ông Hải, đặc thù của phường là khu phố cổ, quỹ đất hạn chế, nhà ở chật hẹp. Các thiết chế văn hóa quy mô lớn như nhà sinh hoạt cộng đồng 400 chỗ hầu như không có. Nhiều nhà văn hóa tổ dân phố chỉ rộng khoảng 40 m², không đủ không gian cho cử tri tập trung đông.
"Việc chọn đình, miếu làm điểm bỏ phiếu là giải pháp phù hợp. Đây là không gian rộng, quen thuộc với người dân, gắn với sinh hoạt cộng đồng nên cử tri đến đông hơn", ông Hải nói.
Đến nay, UBND phường đã thành lập đầy đủ các tổ chức phụ trách bầu cử gồm Ủy ban bầu cử, 5 ban bầu cử, 18 tổ bầu cử và 5 tiểu ban giúp việc. Ngày 9/2/2026, Ban Chỉ đạo bầu cử phường tổ chức phiên họp thứ ba để rà soát tiến độ và chỉ đạo các nhiệm vụ trọng tâm.
Cùng với đó, danh sách cử tri được niêm yết tại trụ sở UBND phường và tại các điểm bỏ phiếu từ ngày 3/2 đến hết 15/3/2026, đúng theo quy định của Luật Bầu cử.
Trong 36 bộ hồ sơ ứng cử do cơ quan, đơn vị giới thiệu, sau hiệp thương vòng ba, 31 người đủ điều kiện đưa vào danh sách chính thức. Tỷ lệ nữ đạt gần 42%, người dưới 40 tuổi chiếm hơn 22%, 61% là đại biểu tái cử.
Áp lực nhân sự và bài toán công nghệ
Khó khăn lớn nhất, theo lãnh đạo phường, là quản lý cử tri tại khu vực phố cổ. Nhiều người đi nước ngoài dài hạn, có hai quốc tịch hoặc đã bán nhà nhưng hộ khẩu vẫn còn. Nếu không rà soát kỹ, đến sát ngày bầu cử 14, 15 có thể phát sinh khiếu nại.
Ông Hải khẳng định công tác bầu cử được triển khai đúng quy định và tiến độ.
Công an khu vực phải trực tiếp xuống từng hộ đối chiếu giữa sổ quản lý và cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, dù hai nguồn số liệu vẫn còn chênh lệch nhất định.
Áp lực nhân sự cũng không nhỏ. Trước đây, bộ phận nội vụ có hơn chục người, nay chỉ còn hai chuyên viên đảm trách toàn bộ đầu việc. Nhiều cán bộ phải kiêm nhiệm 6-7 lĩnh vực từ văn hóa, giáo dục, y tế đến lao động, tôn giáo, khoa học công nghệ.
"Việc viết tiểu sử ứng cử viên cũng dễ sai sót, nhất là thông tin nơi sinh do thay đổi tên khối phố qua các thời kỳ sáp nhập", ông Hải cho biết.
Ở cấp tổ bầu cử, mỗi tổ khoảng 21 người, phần lớn là người lớn tuổi, giàu kinh nghiệm nhưng gặp khó khi sử dụng phần mềm báo cáo kết quả. Để khắc phục, phường thành lập "tổ phản ứng nhanh" gồm giáo viên tin học của 13 trường trên địa bàn.
Khi kiểm phiếu xong, tổ bầu cử chỉ cần chụp ảnh biên bản gửi qua Zalo, tổ phản ứng nhanh trực tại văn phòng sẽ nhập dữ liệu vào phần mềm, đồng thời hỗ trợ xử lý sự cố phát sinh tại điểm bầu cử.
Khu vực niêm yết danh sách cử tri tại tổ Phước Trung, phường Hội An được trang trí cờ Tổ quốc, băng rôn tuyên truyền và cây nêu ngày Tết, vừa tạo không khí xuân rộn ràng, vừa bảo đảm sự trang trọng trước thềm ngày bầu cử.
Một sáng kiến khác là hệ thống "phiếu màu". Theo đó, danh sách ứng cử viên được in theo màu: Quốc hội màu xanh, HĐND thành phố màu hồng, HĐND phường màu trắng. Khoảng 7.000 bộ phiếu màu được phát đến từng hộ gia đình để nghiên cứu trước.
Đến ngày 13/2/2026, Ủy ban bầu cử phường chưa ghi nhận khiếu nại, tố cáo nào liên quan đến bầu cử. Công tác thông tin, tuyên truyền được đẩy mạnh với nhiều hình thức, trong đó có cuộc thi trực tuyến tìm hiểu pháp luật về bầu cử.
