Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) ngày 12-4 cho biết quân đội nước này sẽ triển khai kế hoạch phong tỏa eo biển Hormuz vào lúc 10 giờ sáng 13-4 (tương đương 17 giờ 30 phút cùng ngày tại Iran), theo tờ The Hill.
Quyết định này được đưa ra sau khi các cuộc đàm phán hòa bình kéo dài 21 giờ tại Pakistan vào ngày 11-4 kết thúc mà không đạt được thỏa thuận nào.
Phó Tổng thống Mỹ JD Vance, trưởng đoàn đàm phán Mỹ, xác nhận hai bên không đạt được thỏa thuận do Iran từ chối từ bỏ khả năng phát triển vũ khí hạt nhân. Ngược lại, phía Iran cho rằng Washington cần nỗ lực hơn để xây dựng lòng tin.
Bên cạnh lệnh phong tỏa, Tổng thống Donald Trump cảnh báo sẽ nhắm mục tiêu vào các cơ sở hạ tầng thiết yếu của Iran như nhà máy điện, cầu cống và cơ sở xử lý nước nếu Tehran không chấm dứt chương trình hạt nhân.
Phó Tổng thống Mỹ JD Vance dẫn đầu phái đoàn Hoa Kỳ.
Trên mạng xã hội Truth Social ngày 12-4, Tổng thống Donald Trump tuyên bố: "Có hiệu lực ngay lập tức, Hải quân Mỹ sẽ bắt đầu phong tỏa bất kỳ và tất cả các tàu đang cố gắng tiến vào hoặc rời khỏi eo biển Hormuz".
CENTCOM xác nhận lệnh phong tỏa sẽ được "thực thi công bằng đối với tàu thuyền của tất cả các quốc gia" và các tàu di chuyển giữa các cảng không thuộc Iran vẫn được phép đi qua eo biển này. Một thông báo chính thức sẽ được gửi tới các đơn vị vận tải thương mại trước khi lệnh phong tỏa bắt đầu.
Ông Donald Trump cho rằng đây là biện pháp chống lại hành vi "tống tiền thế giới" và đã chỉ thị Hải quân Mỹ chặn mọi tàu ở vùng biển quốc tế đã trả phí lưu thông cho Iran. Trong cuộc phỏng vấn với kênh Fox News, ông nhấn mạnh thêm: "Chúng ta sẽ không để Iran kiếm tiền từ việc bán dầu cho những bên họ muốn. Sẽ là tất cả hoặc không có gì".
Đáp trả đe dọa từ phía Mỹ, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố eo biển Hormuz vẫn nằm dưới sự kiểm soát của Tehran. IRGC tuyên bố việc tàu chiến tiếp cận eo biển để thực thi phong tỏa sẽ bị coi là hành vi gây chiến, vi phạm lệnh ngừng bắn hiện tại và sẽ bị xử lý mạnh tay, theo tờ The Guardian.
Phản ứng trước động thái của Mỹ, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf đã đăng tải bản đồ giá xăng tại các trạm gần Nhà Trắng kèm lời cảnh báo trên mạng xã hội X: "Hãy tận hưởng mức giá xăng hiện tại đi. Với cái gọi là 'lệnh phong tỏa', các bạn sẽ sớm thấy nhớ mức giá 4 đến 5 USD thôi".
Bức ảnh bản đồ giá xăng tại các trạm gần Nhà Trắng được Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf đăng tải trên mạng xã hội X.
Thị trường năng lượng thế giới đã ghi nhận những biến động mạnh ngay sau thông báo từ Mỹ.
Theo ghi nhận của đài CNN, giá dầu Brent tăng 8% lên mức 102 USD/thùng, trong khi dầu thô Mỹ đạt mức 104 USD/thùng. Tại Mỹ, giá xăng trung bình vào ngày 12-4 là 4,12 USD/gallon, tăng 38% kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu.
Eo biển Hormuz là tuyến đường hàng hải huyết mạch, vận chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ toàn cầu. Theo hãng tin AP, lưu thông qua khu vực này vốn đã bị hạn chế kể từ khi Mỹ và Israel bắt đầu các cuộc không kích vào Iran ngày 28-2.
Đài CNN nhận định việc mở lại eo biển và xóa sổ chương trình hạt nhân của Iran hiện là những ưu tiên hàng đầu của ông Donald Trump khi lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần (bắt đầu từ ngày 9-4) đang dần hết hạn.
