Mới đây, Nepal đã tạm dừng chiến dịch tìm kiếm và cứu hộ các nạn nhân mất tích sau trận lũ lụt nghiêm trọng ngày 26/8, trong khi 5.285 người vẫn chưa được tìm thấy. Quyết định của chính phủ khiến nhiều gia đình đau buồn, tức giận vì cho rằng cơ hội tìm lại người thân vẫn chưa hoàn toàn khép lại.
Theo hãng tin AP, Văn phòng Thủ tướng Balendra Shah đưa ra quyết định dừng các hoạt động tìm kiếm và cứu hộ vào ngày 5/10, chuyển trọng tâm sang phục hồi và tái thiết những khu vực bị tàn phá. Các nhiệm vụ ưu tiên bao gồm khôi phục đường sá, cầu cống bị hư hại và cải thiện khả năng vận chuyển hàng cứu trợ đến những địa bàn hẻo lánh.
Nepal kết thúc chiến dịch tìm kiếm sau thảm họa lũ quét, hàng chục công dân Anh vẫn mất tích (Ảnh: Yahoo)
Tính đến thời điểm công bố, lực lượng cứu hộ đã tìm thấy thi thể của ít nhất 1.455 người, trong khi 5.285 người vẫn mất tích. Trong số này có hàng trăm công dân nước ngoài. Trận lũ đã gây thiệt hại lớn tại nhiều khu vực, khiến hàng nghìn người mất nhà cửa và làm gián đoạn hoạt động giao thông, cứu trợ.
Chính phủ Nepal ước tính chi phí phục hồi và tái thiết sau thảm họa lên tới 4,77 tỷ USD. Khoảng 33.000 người bị ảnh hưởng, trong khi 7.500 ngôi nhà bị hư hại hoặc phá hủy. Quy mô thiệt hại khiến quá trình khắc phục hậu quả được dự báo sẽ kéo dài, đặc biệt tại những nơi cơ sở hạ tầng bị cuốn trôi hoặc chia cắt.
Nhiều gia đình phản đối quyết định dừng tìm kiếm
Đối với những gia đình có người thân mất tích, việc chiến dịch tìm kiếm kết thúc không đồng nghĩa với việc họ có thể khép lại nỗi đau. Nhiều người vẫn đi dọc các khu vực ven sông, kiểm tra thông tin về những thi thể được tìm thấy và chờ kết quả xác minh danh tính.
Bà Usha Khatri, một người phụ nữ đang tìm kiếm chồng sau thảm họa, bày tỏ sự tức giận trước quyết định của chính phủ. Bà cho biết mình đã dành nhiều ngày đi qua các thị trấn dọc sông và kiểm tra hình ảnh những thi thể được tìm thấy nhưng chưa xác định được danh tính.
Hình ảnh từ trên cao cho thấy nhà cửa bị bùn đất bao phủ sau trận lũ quét tại Trishuli, huyện Nuwakot, Nepal, ngày 26/8/2026 (Ảnh: Reuters)
Bà Khatri cho rằng chính quyền cần tiếp tục tìm kiếm khi hàng nghìn người vẫn chưa có thông tin. Bà cũng yêu cầu cơ quan chức năng bàn giao thi thể hoặc cung cấp bằng chứng xác thực về cái chết của chồng trước khi chính thức xác nhận ông đã qua đời.
Mahesh Shrestha, người có anh trai làm kỹ sư tại một nhà máy thủy điện bị ảnh hưởng bởi lũ lụt, cũng kêu gọi chính phủ tiếp tục tìm kiếm. Theo ông, gia đình vẫn chưa thể chấp nhận việc hoạt động tìm kiếm kết thúc khi người thân của họ chưa được tìm thấy.
Tuy nhiên, một số gia đình khác cho rằng việc dừng tìm kiếm là điều khó tránh khỏi sau nhiều tuần không có thêm hy vọng. Nirajan Poudel, người mất 5 thành viên gia đình trong trận lũ, cho biết gia đình ông gần như không còn tin rằng người thân có thể sống sót và mong muốn sớm hoàn tất các thủ tục để ổn định cuộc sống.
Một số gia đình đã tiến hành các nghi lễ tang lễ tượng trưng dù chưa tìm thấy thi thể người thân. Trong truyền thống Hindu tại Nepal, hỏa táng là nghi thức quan trọng để tiễn biệt người đã khuất. Việc thực hiện nghi lễ ngay cả khi không có thi thể giúp một số gia đình tìm thấy sự an ủi về mặt tinh thần.
Giấy chứng tử trở thành vấn đề cấp thiết
Sau khi chiến dịch tìm kiếm dừng lại, việc xác nhận tình trạng pháp lý của những người mất tích trở thành mối quan tâm lớn đối với các gia đình. Tại Nepal, giấy chứng tử là căn cứ quan trọng để thân nhân thực hiện thủ tục nhận tiền bảo hiểm, bồi thường và thừa kế tài sản.
Người dân đứng trước những ngôi nhà bị hư hại do lũ quét và sạt lở đất tại Devighat, huyện Nuwakot, Nepal, ngày 8/9/2026 (Ảnh: Reuters)
Tuy nhiên, theo AP, chính phủ Nepal chưa cấp giấy chứng tử cho những trường hợp này và cho biết cần sửa đổi quy định pháp luật trước khi có thể giải quyết. Điều này khiến nhiều gia đình rơi vào tình thế khó khăn khi vừa phải đối mặt với mất mát, vừa chưa thể hoàn tất các thủ tục cần thiết.
Thảm họa cũng từng ghi nhận một số trường hợp sống sót hiếm hoi. Ngày 4/9, lực lượng cứu hộ giải cứu hai công nhân Nepal mắc kẹt trong một đường hầm ngầm tại dự án thủy điện Trishuli. Hai ngày sau, một người đàn ông Trung Quốc cũng được tìm thấy còn sống tại cùng địa điểm.
Những trường hợp này từng thắp lên hy vọng cho các gia đình có người mất tích. Tuy nhiên, sau nhiều tuần tìm kiếm, chính quyền Nepal đã chuyển hướng sang phục hồi và tái thiết, trong khi câu hỏi về số phận của hàng nghìn người vẫn chưa có lời giải.
Thách thức trước mắt của Nepal không chỉ nằm ở việc khôi phục cơ sở hạ tầng và hỗ trợ hàng chục nghìn người bị ảnh hưởng, mà còn ở việc giải quyết những vấn đề pháp lý, tâm lý và xã hội đối với các gia đình chưa thể xác nhận số phận người thân.
