Ngày 16/9, Trung Quốc chính thức vận hành kênh Bình Lục, mở một tuyến đường thủy mới nối vùng nội địa phía tây nam với vịnh Bắc Bộ và Đông Nam Á.
Kênh Bình Lục dài 134,2 km, bắt đầu từ khu vực Nam Ninh, thủ phủ khu tự trị Quảng Tây, rồi men theo hệ thống sông tới vịnh Bắc Bộ.
Dự án có tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng 72,7 tỷ nhân dân tệ (10,8 tỷ USD), khởi công tháng 8/2022. Kênh được thiết kế cho tàu có tải trọng tới 5.000 tấn và được xem là công trình đường thủy nhân tạo đầu tiên nối trực tiếp sông với biển được xây dựng ở Trung Quốc kể từ năm 1949.
Trước đây, hàng hóa từ nhiều khu vực nội địa phía tây nam muốn đi bằng đường thủy ra biển thường phải xuôi hệ thống Tây Giang về phía đông, tới khu vực Quảng Châu rồi mới tiếp tục ra biển. Kênh mới tạo một nhánh đi thẳng xuống phía nam, qua Khâm Châu rồi ra vịnh Bắc Bộ.
Nhờ đó, hành trình đường thủy ra biển được rút ngắn hơn 560 km. Theo các tính toán được công bố trước khi kênh khai thông, chi phí logistics tổng thể của một số địa phương như Vân Nam, Quý Châu, Hồ Nam, Tứ Xuyên và Trùng Khánh có thể giảm khoảng 18-30%.
Tổng chi phí vận tải tiết kiệm cho nền kinh tế được ước tính vượt 5 tỷ nhân dân tệ mỗi năm.
Một điểm đáng chú ý của Bình Lục là hệ thống âu tàu và khu vực điều tiết được thiết kế để tàu sông đủ điều kiện có thể đi qua kênh rồi tiếp tục ra biển mà không cần dỡ hàng sang tàu khác. Điều này giúp giảm một trong những chi phí lớn nhất của vận tải đa phương thức là trung chuyển hàng hóa.
Trước khi mở cửa, tuyến kênh đã trải qua nhiều đợt thử nghiệm. Giữa tháng 8, bốn tàu thương mại có tải trọng từ 1.000 đến 5.000 tấn lần lượt chạy thử trên tuyến chính, kiểm tra khả năng vận hành của luồng tàu, âu tàu, khu neo đậu và các khu dịch vụ.
Trước đó, một tàu tuần tra hàng hải đã hoàn thành chuyến chạy thử toàn tuyến. Cuối tháng 8, tàu chỉ huy và quản lý đầu tiên của kênh cũng được bàn giao để phục vụ điều phối giao thông và xử lý tình huống khẩn cấp.
Hạ tầng xung quanh tuyến kênh cũng được nâng cấp. Khu khai thác Liujing thuộc cảng Nam Ninh đã cải tạo bến để tiếp nhận tàu 5.000 tấn. Cảng vịnh Bắc Bộ cũng tìm cách hút thêm hàng hóa từ Trùng Khánh, Tứ Xuyên và Vân Nam.
Các tuyến đường sắt xuyên biên giới, trong đó có đường sắt Trung Quốc - Lào, được kỳ vọng tiếp tục đưa hàng từ sâu trong nội địa vào mạng lưới vận tải mới.
Việc khai thông Bình Lục không chỉ nhằm giảm chi phí vận tải trong nước. Tuyến kênh còn được xem là một mắt xích quan trọng để các tỉnh nội địa Trung Quốc tiếp cận nhanh hơn các cảng biển hướng về ASEAN.
Một ví dụ đã xuất hiện ngay trước ngày khai thông. Tuần trước, một đoàn tàu chở hơn 370 tấn máy móc xây dựng và hàng hóa từ tỉnh Hồ Nam đã tới Quảng Tây. Số hàng này dự kiến tiếp tục được vận chuyển qua kênh để xuất khẩu.
Bình Lục cũng nằm trong chiến lược rộng hơn nhằm mở rộng mạng lưới đường thủy nội địa. Giang Tây, Hồ Bắc, Hồ Nam và Hà Nam đều đang lên kế hoạch hoặc triển khai những dự án đường thủy trị giá hàng tỷ USD.
Hơn nữa, động lực quan trọng nằm ở thương mại với Đông Nam Á. ASEAN hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Trung Quốc xét theo khối. Trong 8 tháng đầu năm nay, kim ngạch thương mại hai chiều đạt khoảng 862,75 tỷ USD, tăng 25,6% so với cùng kỳ.
Xuất khẩu của Trung Quốc sang ASEAN tăng 25,8%, lên khoảng 546 tỷ USD, trong khi xuất khẩu sang Mỹ chỉ tăng 6,2% tính theo USD.
Theo SCMP